{"id":1724,"date":"2021-07-02T12:23:57","date_gmt":"2021-07-02T12:23:57","guid":{"rendered":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/?p=1724"},"modified":"2022-01-04T18:20:53","modified_gmt":"2022-01-04T18:20:53","slug":"estetyki-przelomu-wiekow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyki-przelomu-wiekow\/","title":{"rendered":"Technooptymizm, blichtr i multimedialne encyklopedie \u2013 estetyki prze\u0142omu wiek\u00f3w"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"font-weight: 400;\">Cho\u0107 dla wielu os\u00f3b prze\u0142om XX i XXI wieku wydaje si\u0119 nieodleg\u0142\u0105, wr\u0119cz wci\u0105\u017c namacaln\u0105 przesz\u0142o\u015bci\u0105, fakty pozostaj\u0105 nieub\u0142agane \u2013 od zachwyt\u00f3w nad mo\u017cliwo\u015bci\u0105 internetowych romans\u00f3w w <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Masz wiadomo\u015b\u0107<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> (1998), technomistycznych przestr\u00f3g <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Matriksa<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> (1999) oraz pierwszej cz\u0119\u015bci filmowego <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Shreka<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> (2001) min\u0119\u0142o ju\u017c mniej wi\u0119cej 20 lat. Czy to wystarczy, by koniec lat dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych i pocz\u0105tek dwutysi\u0119cznych mo\u017cna ju\u017c by\u0142o postrzega\u0107 jako \u201eretro\u201d?\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">To \u2013 oczywi\u015bcie \u2013 zale\u017cy od indywidualnej perspektywy. Simon Reynolds definiuje retro jako popkultur\u0119 czasu m\u0142odo\u015bci; ka\u017cda osoba ma wi\u0119c swoje w\u0142asne. Z punktu widzenia cz\u0119\u015bci millenials\u00f3w oraz pokolenia Z okres, kt\u00f3remu si\u0119 przygl\u0105damy, b\u0119dzie wi\u0119c jak najbardziej retro \u2013 a zatem zwi\u0105zana z nim estetyka b\u0119dzie powraca\u0107 (a nawet ju\u017c powraca!) chocia\u017cby w modzie czy designie. Czy mo\u017cna jednak m\u00f3wi\u0107 o jednej, sp\u00f3jnej estetyce prze\u0142omu wiek\u00f3w?<\/span><\/p>\n<ul>\n<li><span style=\"font-weight: 400;\">Od prze\u0142omu XX i XXI wieku min\u0119\u0142o ju\u017c 20 lat \u2013 to wystarczaj\u0105co du\u017co, by uzna\u0107 tamten moment za retro (przynajmniej w uj\u0119ciu Simona Reynoldsa, autora ksi\u0105\u017cki <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Retromania. Jak popkultura \u017cywi si\u0119 w\u0142asn\u0105 przesz\u0142o\u015bci\u0105<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\">).<\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-weight: 400;\">Mn\u00f3stwo os\u00f3b \u2013 amator\u00f3w i profesjonalist\u00f3w \u2013 zajmuje si\u0119 pr\u00f3bami wyodr\u0119bnienia i opisania estetyk sprzed lat. W tym celu zak\u0142adaj\u0105 Facebookowe grupy, portale wiki czy serwery na Discordzie.<\/span><\/li>\n<li>W\u015br\u00f3d estetyk prze\u0142omu wiek\u00f3w mo\u017cna wyr\u00f3\u017cni\u0107 takie nurty, jak 2YK, utopian scholastic czy McBling.<\/li>\n<\/ul>\n<h2><b>Estetyki prze\u0142omu wiek\u00f3w &#8211; w poszukiwaniu wyr\u00f3\u017cnik\u00f3w<\/b><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Eksploracje i porz\u0105dkowanie estetyk to przedmiot zainteresowania wielu internetowych \u015brodowisk. Warto tu wspomnie\u0107 chocia\u017cby <\/span><a href=\"https:\/\/aesthetics.fandom.com\/wiki\/Aesthetics_Wiki\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><i><span style=\"font-weight: 400;\">Aesthetics Wiki<\/span><\/i><\/a><span style=\"font-weight: 400;\"> czy inicjatyw\u0119 <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">The Consumer Aesthetics Research Institute<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> z w\u0142asnym serwerem Discord oraz facebookowymi grupami; rol\u0119 pe\u0142ni\u0105 tu te\u017c takie serwisy spo\u0142eczno\u015bciowe jak Tumblr oraz Pinterest. Co warte odnotowania: to dzia\u0142ania nie zawsze podejmowane przez osoby zwi\u0105zane ze sztuk\u0105, designem czy humanistyk\u0105 \u2013 wcale nie odbiera im to jednak walor\u00f3w poznawczych. To nie tyle wyraz ambicji stworzenia jasnych, wyczerpuj\u0105cych typologii, co raczej pr\u00f3by uchwycenia zr\u00f3\u017cnicowanych <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">feeling\u00f3w<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\">, m\u00f3d i schemat\u00f3w w sferze wizualnej.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Takie rozpoznania s\u0105 znacznie trudniejsze, kiedy maj\u0105 dotyczy\u0107 \u201etu i teraz\u201d \u2013 najwi\u0119cej wida\u0107 z dystansu. W\u0142a\u015bnie dlatego te p\u00f3\u0142amatorskie klasyfikacje estetyk najcz\u0119\u015bciej dotycz\u0105 zjawisk, kt\u00f3re albo powoli osuwaj\u0105 si\u0119 w sfer\u0119 retro, albo ju\u017c dawno zd\u0105\u017cy\u0142y to zrobi\u0107. Nierzadko owe zjawiska najpe\u0142niej unaoczniaj\u0105 si\u0119 wtedy, gdy powracaj\u0105. Wspomniany wcze\u015bniej Simon Reynolds w swojej g\u0142o\u015bnej ksi\u0105\u017cce <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Retromania. Pop Culture&#8217;s Addiction to Its Own Past<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> definiuje tytu\u0142ow\u0105 retromani\u0119 jako tryb, w kt\u00f3rym dzia\u0142a wsp\u00f3\u0142czesna popkultura: to uzale\u017cnienie od w\u0142asnej przesz\u0142o\u015bci, nieustanne powtarzanie, traktowanie szeroko poj\u0119tego retro jako estetycznego archiwum, z kt\u00f3rego mo\u017cna wyci\u0105ga\u0107 i swobodnie \u0142\u0105czy\u0107 wszystko, co tylko zechcemy.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Kt\u00f3re estetyki, mody, tendencje ikonosfery z prze\u0142omu wiek\u00f3w osun\u0119\u0142y si\u0119 w retro, a zatem mog\u0105 by\u0107 \u0142atwo wyodr\u0119bnione, scharakteryzowane i \u2013 zgodnie z duchem retromanii \u2013 ponownie wykorzystane? Przyjrzyjmy si\u0119 trzem wybranym spo\u015br\u00f3d nich.<\/span><\/p>\n<h2><b>Estetyka Y2K<\/b><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Rok 2000 \u2013 cho\u0107 nie by\u0142 przecie\u017c pocz\u0105tkiem nowego stulecia i tysi\u0105clecia, tylko ostatnim rokiem tych dobiegaj\u0105cych ko\u0144ca \u2013 ni\u00f3s\u0142 ze sob\u0105 pot\u0119\u017cny \u0142adunek symboliczny. Liczba \u201e2000\u201d by\u0142a ch\u0119tnie u\u017cywana jako synonim nowoczesno\u015bci, tak w <\/span><a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/MONDO_2000\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><span style=\"font-weight: 400;\">kontrkulturze<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\">, jak i <\/span><a href=\"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/nazwa-dla-firmy\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><span style=\"font-weight: 400;\">nazwach produkt\u00f3w<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\">. Nowe tysi\u0105clecie mia\u0142o przynie\u015b\u0107 szeroko poj\u0119ty progres, technologiczny i spo\u0142eczny. Po upadku \u017celaznej kurtyny \u2013 jak przekonywa\u0142 w 1992 roku Francis Fukuyama \u2013 mia\u0142a zako\u0144czy\u0107 si\u0119 historia. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Nie brakowa\u0142o te\u017c jednak katastroficznych wizji: media straszy\u0142y tzw. milenijn\u0105 pluskw\u0105, czyli potencjalnymi problemami wywo\u0142anymi przez wprowadzony wiele lat wcze\u015bniej spos\u00f3b zapisu daty w programach komputerowych. Rozw\u00f3j internetu i innych technologii przynosi kolejne, <\/span><a href=\"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyka-cyberpunku\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><span style=\"font-weight: 400;\">dystopijne i cyberpunkowe narracje<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 jak chocia\u017cby filmy <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Johnny Mnemonic<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> (1995) czy wspomniany ju\u017c <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Matrix<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> (1999).<\/span><\/p>\n<figure id=\"attachment_1731\" aria-describedby=\"caption-attachment-1731\" style=\"width: 600px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/estetyka-2k-techno.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-1731 size-full\" src=\"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/estetyka-2k-techno.jpg\" alt=\"estetyka-2k-techno\" width=\"600\" height=\"599\" srcset=\"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/estetyka-2k-techno.jpg 600w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/estetyka-2k-techno-100x100.jpg 100w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/estetyka-2k-techno-300x300.jpg 300w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/estetyka-2k-techno-150x150.jpg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-1731\" class=\"wp-caption-text\">Ta sk\u0142adanka z muzyk\u0105 trance zosta\u0142a wydana w 2006 roku \u2013 czyli w momencie, kt\u00f3ry zazwyczaj nie jest brany pod uwag\u0119 przy nakre\u015blaniu cezury estetyki Y2K. Mimo to jej ok\u0142adka w pe\u0142ni wpisuje si\u0119 w jej wzorce.<\/figcaption><\/figure>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Wiara w nowy pocz\u0105tek, gdzie cyberprzestrze\u0144 i technika przynosz\u0105 nadziej\u0119, a nie wywo\u0142uj\u0105 l\u0119k, mia\u0142a swoje wizualne uciele\u015bnienie. Zjawiska, kt\u00f3re retrospektywnie nazywamy estetyk\u0105 Y2K (od ang. <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">year 2 kilo<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\">, czyli \u201erok dwa tysi\u0105ce\u201d), funkcjonowa\u0142y na kilka lat przed i kilka lat po roku 2000. Jej ikonosfer\u0119 charakteryzuje:<\/span><\/p>\n<ul>\n<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-weight: 400;\">na og\u00f3\u0142 zimny klucz kolorystyczny, skupiony wok\u00f3\u0142 odcieni niebieskiego, sterylnej bieli oraz srebrnego (metalicznego),<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-weight: 400;\">upodobanie do przezroczysto\u015bci oraz ob\u0142ych, po\u0142yskuj\u0105cych kszta\u0142t\u00f3w \u2013 szczeg\u00f3lnie w zdobywaj\u0105cej popularno\u015b\u0107 komputerowej grafice 3D,<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-weight: 400;\">wykorzystywanie designu program\u00f3w komputerowych (czy wyobra\u017ce\u0144 o nim) jako element\u00f3w graficznej stylizacji.<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<figure id=\"attachment_1732\" aria-describedby=\"caption-attachment-1732\" style=\"width: 1920px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/estetyka-2k-rani-jusis.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-1732 size-full\" src=\"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/estetyka-2k-rani-jusis.png\" alt=\"estetyka-2k-rani-jusis\" width=\"1920\" height=\"1080\" srcset=\"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/estetyka-2k-rani-jusis.png 1920w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/estetyka-2k-rani-jusis-1000x563.png 1000w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/estetyka-2k-rani-jusis-300x169.png 300w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/estetyka-2k-rani-jusis-1024x576.png 1024w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/estetyka-2k-rani-jusis-768x432.png 768w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/estetyka-2k-rani-jusis-1536x864.png 1536w\" sizes=\"auto, (max-width: 1920px) 100vw, 1920px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-1732\" class=\"wp-caption-text\">Rodzimym pomnikiem estetyki 2YK jest teledysk do utworu Reni Jusis, \u201eKiedy\u015b ci\u0119 znajd\u0119\u201d.<\/figcaption><\/figure>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Estetyka Y2K to obietnica radosnej przysz\u0142o\u015bci, w kt\u00f3rej granica mi\u0119dzy cybeprzestrzeni\u0105 a \u015bwiatem fizycznym staje si\u0119 p\u0142ynna, a technologia oraz konsumpcja przynosz\u0105 spe\u0142nienie; jest to, w pewnym stopniu, wizja utopii. Co jednak, gdyby w centrum technoutopijnego zainteresowania postawi\u0107 nie tyle konsumpcj\u0119, co edukacj\u0119 i wiedz\u0119?<\/span><\/p>\n<h2><b>Scholastyczna utopia<\/b><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Korzeni kolejnej omawianej estetyki nale\u017ca\u0142oby poszukiwa\u0107 jeszcze w latach 80. ubieg\u0142ego wieku \u2013 rozwija\u0142a si\u0119 ona jednak przez ca\u0142e lata 90., za\u015b za jej ko\u0144cow\u0105 cezur\u0119 (do\u015b\u0107 uznaniowo) uznaje si\u0119 atak terrorystyczny na World Trade Center. Mowa tu o estetyce <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">utopian scholastic<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> (co znaczy mniej wi\u0119cej tyle, co \u201eutopijny dydaktyzm\u201d). Autork\u0105 tego terminu jest Suze Huldt, za\u0142o\u017cycielka facebookowej grupy <\/span><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/groups\/410769822590075\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><i><span style=\"font-weight: 400;\">utopian scholastic designs from a pre-9\/11 world<\/span><\/i><\/a><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 s\u0142u\u017cy on do opisu konwencji wizualnej charakterystycznej dla r\u00f3\u017cnego rodzaju publikacji dla dzieci i m\u0142odzie\u017cy, zw\u0142aszcza edukacyjnych i popularnonaukowych, w tym program\u00f3w komputerowych, ksi\u0105\u017cek oraz film\u00f3w dokumentalnych.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Za najwa\u017cniejszego popularyzatora tej estetyki nale\u017cy uzna\u0107 brytyjskie wydawnictwo Dorling Kindersley. Polskim odbiorcom mo\u017ce kojarzy\u0107 si\u0119 ono przede wszystkim z seri\u0105 ksi\u0105\u017cek <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Patrz\u0119 <\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\">\u25cf <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Podziwiam <\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\">\u25cf<\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\"> Poznaj\u0119<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\">, szeregiem program\u00f3w komputerowych wydawanych w kraju pod szyldem Optimus Pascal \u2013 takich jak chocia\u017cby <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Encyklopedia przyrody<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\">, <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Encyklopedia dinozaur\u00f3w<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> czy <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Encyklopedia Wszech\u015bwiata<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 oraz <\/span><a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=jR0vRuZkxdw\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><span style=\"font-weight: 400;\">seri\u0105 wsp\u00f3\u0142produkowanych z BBC film\u00f3w dokumentalnych<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\">. Wszystkie one by\u0142y wyrazem filozofii <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">edutainment<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\">, czyli \u0142\u0105czenia edukacji z rozrywk\u0105.<\/span><\/p>\n<figure id=\"attachment_1733\" aria-describedby=\"caption-attachment-1733\" style=\"width: 650px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/scholastic-utopia-patrze-podziwiam-poznaje.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-1733 size-full\" src=\"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/scholastic-utopia-patrze-podziwiam-poznaje.jpg\" alt=\"scholastic-utopia-patrze-podziwiam-poznaje\" width=\"650\" height=\"843\" srcset=\"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/scholastic-utopia-patrze-podziwiam-poznaje.jpg 650w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/scholastic-utopia-patrze-podziwiam-poznaje-231x300.jpg 231w\" sizes=\"auto, (max-width: 650px) 100vw, 650px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-1733\" class=\"wp-caption-text\">Wydawana od 1988 roku seria \u201eEyewitness\u201d (w Polsce znana jako \u201ePatrz\u0119 \u25cf Podziwiam \u25cf Poznaj\u0119\u201d) to idealny przyk\u0142ad tego, co z perspektywy czasu nazywamy estetyk\u0105 utopian scholastic.<\/figcaption><\/figure>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">W\u015br\u00f3d wizualnych wyr\u00f3\u017cnik\u00f3w nurtu nale\u017cy wymieni\u0107:<\/span><\/p>\n<ul>\n<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-weight: 400;\">nawi\u0105zywanie do idei muzealnego <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">white cube<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> \u2013 prezentowanie wyizolowanych obiekt\u00f3w na bia\u0142ym tle,<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-weight: 400;\">infograficzne podej\u015bcie do wizualizacji informacji \u2013 wykorzystywanie przekroj\u00f3w czy strza\u0142ek prowadz\u0105cych do obja\u015bnie\u0144 element\u00f3w danego obiektu,<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-weight: 400;\">nieco surrealistyczne kola\u017ce ze stockowych zdj\u0119\u0107, na og\u00f3\u0142 \u0142\u0105cz\u0105ce tradycj\u0119 (np. historyczne postaci) z nowoczesno\u015bci\u0105 (np. zaawansowane urz\u0105dzenia) oraz natur\u0119 z kultur\u0105 (np. dzikie zwierz\u0119ta w operze),<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-weight: 400;\">zawieszenie mi\u0119dzy konserwatywn\u0105 estetyk\u0105 (tzw. <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">frasurbane<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\">, czyli klasycyzmem lat 90.) a futuryzmem Y2K (afirmacj\u0105 technologii i cyberprzestrzeni).<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Estetyka utopian scholastic to wyraz zachwytu nad bogactwem dziedzictwa ludzko\u015bci i ogromem wiedzy. Nie brakuje w niej jednak w\u0105tk\u00f3w zwi\u0105zanych z przyrod\u0105 i jej ochron\u0105 \u2013 jeszcze w optymistycznym tonie, w przeciwie\u0144stwie do dzisiejszych tendencji. To r\u00f3wnie\u017c pok\u0142osie przekonania o \u201eko\u0144cu historii\u201d \u2013 wizji \u015bwiata, w kt\u00f3rej podstawowe konflikty ideologiczne zosta\u0142y ju\u017c za\u017cegnane, za\u015b lepsze jutro jest w\u0142a\u015bciwie namacalne, r\u00f3wnie\u017c dzi\u0119ki edukacji i kszta\u0142towaniu przysz\u0142ych pokole\u0144. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Za dat\u0119, kt\u00f3ra udowodni\u0142a naiwno\u015b\u0107 optymizmu \u201eko\u0144ca historii\u201d, cz\u0119sto uznaje si\u0119 11 wrze\u015bnia 2001 roku; prawdopodobnie w\u0142a\u015bnie dlatego nazwa wspomnianej wcze\u015bniej grupy na Facebooku wskazuje na ni\u0105 jako cezur\u0119 nurtu. To oczywi\u015bcie pewien symbol \u2013 w rzeczywisto\u015bci estetyka utopian scholastic utrzymywa\u0142a swoj\u0105 popularno\u015b\u0107 przez kilka nast\u0119pnych lat.<\/span><\/p>\n<figure id=\"attachment_1734\" aria-describedby=\"caption-attachment-1734\" style=\"width: 1432px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/scholastic-utopia.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-1734 size-full\" src=\"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/scholastic-utopia.jpg\" alt=\"scholastic-utopia\" width=\"1432\" height=\"1075\" srcset=\"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/scholastic-utopia.jpg 1432w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/scholastic-utopia-1000x751.jpg 1000w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/scholastic-utopia-300x225.jpg 300w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/scholastic-utopia-1024x769.jpg 1024w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/scholastic-utopia-768x577.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1432px) 100vw, 1432px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-1734\" class=\"wp-caption-text\">Edukacyjne programy multimedialne, takie jak encyklopedia \u201eOmnia 2000\u201d, pr\u00f3bowa\u0142y w atrakcyjny spos\u00f3b przedstawia\u0107 wiedz\u0119. W dobie internetu pozostaj\u0105 mi\u0142ym wspomnieniem i zabytkiem designu.<\/figcaption><\/figure>\n<h2><b>Cekiny i podarte d\u017cinsy &#8211; estetyka McBling<\/b><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Ani upadek \u017celaznej kurtyny, ani rozw\u00f3j internetu nie rozwi\u0105za\u0142y problem\u00f3w \u015bwiata; XXI wiek przyni\u00f3s\u0142 nowe wojny i zagro\u017cenia. Optymizm estetyki 2YK wygas\u0142, by stworzy\u0107 przestrze\u0144 dla kolejnego trendu \u2013 dzi\u015b, retrospektywnie, okre\u015blanego jak McBling. To estetyka \u0142\u0105cz\u0105ca kicz z luksusem oraz infantylno\u015b\u0107 z seksem \u2013 punktem odniesienia staje si\u0119 blichtr celebryt\u00f3w, gwiazd popu i raper\u00f3w. W por\u00f3wnaniu z om\u00f3wionymi wy\u017cej nurtami ten wydaje si\u0119 by\u0107 najbardziej niejednoznaczny i chaotyczny \u2013 pr\u00f3buj\u0105c jednak wskaza\u0107 jego wyr\u00f3\u017cniki warto zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na:<\/span><\/p>\n<ul>\n<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-weight: 400;\">pseudogotyckie stylizacje (zw\u0142aszcza w typografii),<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-weight: 400;\">wykorzystanie intensywnych kolor\u00f3w, w szczeg\u00f3lno\u015bci r\u00f3\u017cowego,<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-weight: 400;\">nawi\u0105zania do szeroko poj\u0119tej rockowej estetyki, \u201ezmi\u0119kczone\u201d przez motywy odnosz\u0105ce si\u0119 do \u201es\u0142odyczy\u201d, niewinno\u015bci, dzieci\u0119co\u015bci (chocia\u017cby kwiaty, motyle, serca, gwiazdki).<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">McBling to frywolna afirmacja konsumpcji, prawa jednostki do autoekspresji (nawet je\u015bli narusza ono konserwatywne normy) oraz szeroko poj\u0119tego luzu. Z ameryka\u0144skiego punktu widzenia trend bywa interpretowany jako pr\u00f3ba odreagowania sytuacji kraju (prowadzenie wojen w Afganistanie i Iraku). Estetyka, co nie powinno dziwi\u0107, przyj\u0119\u0142a si\u0119 r\u00f3wnie\u017c nad Wis\u0142\u0105 \u2013 za jej uciele\u015bnienie \u015bmia\u0142o mo\u017cna uzna\u0107 wczesny sceniczny wizerunek Dody.<\/span><\/p>\n<figure id=\"attachment_1735\" aria-describedby=\"caption-attachment-1735\" style=\"width: 1080px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/mcbling.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-1735 size-full\" src=\"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/mcbling.jpg\" alt=\"mcbling\" width=\"1080\" height=\"1080\" srcset=\"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/mcbling.jpg 1080w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/mcbling-1000x1000.jpg 1000w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/mcbling-100x100.jpg 100w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/mcbling-300x300.jpg 300w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/mcbling-1024x1024.jpg 1024w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/mcbling-150x150.jpg 150w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/mcbling-768x768.jpg 768w, https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/mcbling-600x600.jpg 600w\" sizes=\"auto, (max-width: 1080px) 100vw, 1080px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-1735\" class=\"wp-caption-text\">O ile \u015bwiatow\u0105 kr\u00f3low\u0105 McBling z pewno\u015bci\u0105 jest Paris Hilton, o tyle w Polsce styl ten najpe\u0142niej reprezentowa\u0142a Dorota Rabczewska.<b style=\"font-size: 16px;\"><i><\/i><\/b><\/figcaption><\/figure>\n<h2><b>Powroty i reinterpretacje<\/b><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Estetyczne i popkulturowe powroty lat osiemdziesi\u0105tych (o nich przede wszystkim my\u015bla\u0142 Simon Reynolds pisz\u0105c <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Retromani\u0119<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\">) oraz dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych przyj\u0119\u0142y form\u0119 ca\u0142kiem skrystalizowanych nurt\u00f3w, takich jak synthwave czy <\/span><a href=\"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyka-vaporwave\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><span style=\"font-weight: 400;\">vaporwave<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\">. Co jednak z momentem prze\u0142omu wiek\u00f3w \u2013 p\u00f3\u017anymi <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">najtisami<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> (na tyle p\u00f3\u017anymi, \u017ce ju\u017c estetycznie skupionymi w\u0142a\u015bnie na nadchodz\u0105cym prze\u0142omie) i wczesnymi latami dwutysi\u0119cznymi? Czy on r\u00f3wnie\u017c doczeka si\u0119 estetycznej rehabilitacji i powrotu w nowych szatach? O ile w tym momencie trudno wskaza\u0107 na jeden sp\u00f3jny, reinterpretuj\u0105cy nurt, kt\u00f3ry nawi\u0105zywa\u0142by do tego okresu, to nie ulega w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce milenijna estetyka powraca: je\u015bli nawet wci\u0105\u017c nie z pe\u0142n\u0105 moc\u0105 w obszarze projektowania graficznego, to z pewno\u015bci\u0105 <\/span><a href=\"https:\/\/www.scmp.com\/lifestyle\/fashion-beauty\/article\/3133436\/return-y2k-fashion-why-gen-z-looks-kim-kardashian-paris\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><span style=\"font-weight: 400;\">w modzie<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\"> oraz <\/span><a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=6-v1b9waHWY\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><span style=\"font-weight: 400;\">w muzyce<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\">.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Kultura retromanii nie zwalnia \u2013 wr\u0119cz odwrotnie, przyczynia si\u0119 do powrot\u00f3w coraz \u015bwie\u017cszych zjawisk. Kto wie, by\u0107 mo\u017ce ponowne wkroczenie estetyki Y2K do mainstreamu nie zd\u0105\u017cy nawet w pe\u0142ni wybrzmie\u0107, zanim zostanie przy\u0107mione przez inspiracje pierwsz\u0105 dekad\u0105 XXI wieku, kt\u00f3ra zostanie retro znacznie szybciej ni\u017c nam si\u0119 wydaje.<\/span><\/p>\n<hr \/>\n<p>Artyku\u0142 jest cz\u0119\u015bci\u0105 cyklu, w kt\u00f3rym analizujemy popularne nurty estetyczne, pr\u00f3buj\u0105c uchwyci\u0107, jakie emocje przekazuj\u0105, o czym opowiadaj\u0105 i jaka jest ich rola we wsp\u00f3\u0142czesnej kulturze. To r\u00f3wnie\u017c poszukiwanie esencji tych estetyk \u2013 element\u00f3w wizualnych, tekstowych czy d\u017awi\u0119kowych decyduj\u0105cych o ich wewn\u0119trznej sp\u00f3jno\u015bci, nastroju i unikalnym charakterze.<\/p>\n<p>Sk\u0105d taka tematyka na blogu brandingowym? Utrwalone w kulturze nurty estetyczne s\u0105 \u015bwietnym przyk\u0142adem koherentnych uniwers\u00f3w znaczeniowych. Podobnie jak dobrze zaprojektowane marki wywo\u0142uj\u0105 konkretne emocje, spe\u0142niaj\u0105 okre\u015blone cele oraz s\u0105 cz\u0119sto t\u0142em dla intryguj\u0105cych historii. W tym kontek\u015bcie warto je poznawa\u0107 i pod tym k\u0105tem warto r\u00f3wnie\u017c patrze\u0107 na sam branding.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Cho\u0107 dla wielu os\u00f3b prze\u0142om XX i XXI wieku wydaje si\u0119 nieodleg\u0142\u0105, wr\u0119cz wci\u0105\u017c namacaln\u0105 przesz\u0142o\u015bci\u0105, fakty pozostaj\u0105 nieub\u0142agane \u2013 od zachwyt\u00f3w nad mo\u017cliwo\u015bci\u0105 internetowych [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":1736,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-1724","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Technooptymizm i multimedialne encyklopedie \u2013 estetyki prze\u0142omu wiek\u00f3w<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Estetyki prze\u0142omu wiek\u00f3w to obietnica radosnej przysz\u0142o\u015bci, w kt\u00f3rej granica mi\u0119dzy cybeprzestrzeni\u0105 a \u015bwiatem fizycznym staje si\u0119 p\u0142ynna.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyki-przelomu-wiekow\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Technooptymizm, blichtr i multimedialne encyklopedie \u2013 estetyki prze\u0142omu wiek\u00f3w\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Estetyka Y2K to obietnica radosnej przysz\u0142o\u015bci, w kt\u00f3rej granica mi\u0119dzy cybeprzestrzeni\u0105 a \u015bwiatem fizycznym staje si\u0119 p\u0142ynna, a technologia oraz konsumpcja przynosz\u0105 spe\u0142nienie; jest to, w pewnym stopniu, wizja utopii.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyki-przelomu-wiekow\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Across Gravity\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2021-07-02T12:23:57+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2022-01-04T18:20:53+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/estetyki-przelomu-wiekow-fb.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1200\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"630\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Rafa\u0142 Sowi\u0144ski\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Rafa\u0142 Sowi\u0144ski\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"10 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/blog\\\/estetyki-przelomu-wiekow\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/blog\\\/estetyki-przelomu-wiekow\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Rafa\u0142 Sowi\u0144ski\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/5778ba3f377ce45d833e03c9574f3815\"},\"headline\":\"Technooptymizm, blichtr i multimedialne encyklopedie \u2013 estetyki prze\u0142omu wiek\u00f3w\",\"datePublished\":\"2021-07-02T12:23:57+00:00\",\"dateModified\":\"2022-01-04T18:20:53+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/blog\\\/estetyki-przelomu-wiekow\\\/\"},\"wordCount\":1941,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/blog\\\/estetyki-przelomu-wiekow\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/06\\\/estetyka-przelomu-wiekow.jpg\",\"articleSection\":[\"blog\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/blog\\\/estetyki-przelomu-wiekow\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/blog\\\/estetyki-przelomu-wiekow\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/blog\\\/estetyki-przelomu-wiekow\\\/\",\"name\":\"Technooptymizm i multimedialne encyklopedie \u2013 estetyki prze\u0142omu wiek\u00f3w\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/blog\\\/estetyki-przelomu-wiekow\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/blog\\\/estetyki-przelomu-wiekow\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/06\\\/estetyka-przelomu-wiekow.jpg\",\"datePublished\":\"2021-07-02T12:23:57+00:00\",\"dateModified\":\"2022-01-04T18:20:53+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/5778ba3f377ce45d833e03c9574f3815\"},\"description\":\"Estetyki prze\u0142omu wiek\u00f3w to obietnica radosnej przysz\u0142o\u015bci, w kt\u00f3rej granica mi\u0119dzy cybeprzestrzeni\u0105 a \u015bwiatem fizycznym staje si\u0119 p\u0142ynna.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/blog\\\/estetyki-przelomu-wiekow\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/blog\\\/estetyki-przelomu-wiekow\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/blog\\\/estetyki-przelomu-wiekow\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/06\\\/estetyka-przelomu-wiekow.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/06\\\/estetyka-przelomu-wiekow.jpg\",\"width\":1092,\"height\":1041,\"caption\":\"estetyki-przelomu-wiekow\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/blog\\\/estetyki-przelomu-wiekow\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Technooptymizm, blichtr i multimedialne encyklopedie \u2013 estetyki prze\u0142omu wiek\u00f3w\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/\",\"name\":\"Across Gravity\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/acrossgravity.com\\\/pl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/5778ba3f377ce45d833e03c9574f3815\",\"name\":\"Rafa\u0142 Sowi\u0144ski\",\"description\":\"Kulturoznawca, copywriter, marketer. Prowadzi fanpejd\u017c \u201eniskie teorie\u201d oraz grup\u0119 \u201eJak b\u0119dzie w Polonii 1? \u2013 sekcja retromanii, duchologii i nostalgii\u201d. Mieszka w Krakowie, pochodzi z Wi\u0119ckowic pod Tarnowem.\",\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/groups\\\/retroduchawka\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Technooptymizm i multimedialne encyklopedie \u2013 estetyki prze\u0142omu wiek\u00f3w","description":"Estetyki prze\u0142omu wiek\u00f3w to obietnica radosnej przysz\u0142o\u015bci, w kt\u00f3rej granica mi\u0119dzy cybeprzestrzeni\u0105 a \u015bwiatem fizycznym staje si\u0119 p\u0142ynna.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyki-przelomu-wiekow\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Technooptymizm, blichtr i multimedialne encyklopedie \u2013 estetyki prze\u0142omu wiek\u00f3w","og_description":"Estetyka Y2K to obietnica radosnej przysz\u0142o\u015bci, w kt\u00f3rej granica mi\u0119dzy cybeprzestrzeni\u0105 a \u015bwiatem fizycznym staje si\u0119 p\u0142ynna, a technologia oraz konsumpcja przynosz\u0105 spe\u0142nienie; jest to, w pewnym stopniu, wizja utopii.","og_url":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyki-przelomu-wiekow\/","og_site_name":"Across Gravity","article_published_time":"2021-07-02T12:23:57+00:00","article_modified_time":"2022-01-04T18:20:53+00:00","og_image":[{"width":1200,"height":630,"url":"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/estetyki-przelomu-wiekow-fb.png","type":"image\/png"}],"author":"Rafa\u0142 Sowi\u0144ski","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Rafa\u0142 Sowi\u0144ski","Szacowany czas czytania":"10 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyki-przelomu-wiekow\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyki-przelomu-wiekow\/"},"author":{"name":"Rafa\u0142 Sowi\u0144ski","@id":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/#\/schema\/person\/5778ba3f377ce45d833e03c9574f3815"},"headline":"Technooptymizm, blichtr i multimedialne encyklopedie \u2013 estetyki prze\u0142omu wiek\u00f3w","datePublished":"2021-07-02T12:23:57+00:00","dateModified":"2022-01-04T18:20:53+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyki-przelomu-wiekow\/"},"wordCount":1941,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyki-przelomu-wiekow\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/estetyka-przelomu-wiekow.jpg","articleSection":["blog"],"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyki-przelomu-wiekow\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyki-przelomu-wiekow\/","url":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyki-przelomu-wiekow\/","name":"Technooptymizm i multimedialne encyklopedie \u2013 estetyki prze\u0142omu wiek\u00f3w","isPartOf":{"@id":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyki-przelomu-wiekow\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyki-przelomu-wiekow\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/estetyka-przelomu-wiekow.jpg","datePublished":"2021-07-02T12:23:57+00:00","dateModified":"2022-01-04T18:20:53+00:00","author":{"@id":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/#\/schema\/person\/5778ba3f377ce45d833e03c9574f3815"},"description":"Estetyki prze\u0142omu wiek\u00f3w to obietnica radosnej przysz\u0142o\u015bci, w kt\u00f3rej granica mi\u0119dzy cybeprzestrzeni\u0105 a \u015bwiatem fizycznym staje si\u0119 p\u0142ynna.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyki-przelomu-wiekow\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyki-przelomu-wiekow\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyki-przelomu-wiekow\/#primaryimage","url":"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/estetyka-przelomu-wiekow.jpg","contentUrl":"https:\/\/acrossgravity.com\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/estetyka-przelomu-wiekow.jpg","width":1092,"height":1041,"caption":"estetyki-przelomu-wiekow"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/blog\/estetyki-przelomu-wiekow\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Technooptymizm, blichtr i multimedialne encyklopedie \u2013 estetyki prze\u0142omu wiek\u00f3w"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/#website","url":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/","name":"Across Gravity","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/#\/schema\/person\/5778ba3f377ce45d833e03c9574f3815","name":"Rafa\u0142 Sowi\u0144ski","description":"Kulturoznawca, copywriter, marketer. Prowadzi fanpejd\u017c \u201eniskie teorie\u201d oraz grup\u0119 \u201eJak b\u0119dzie w Polonii 1? \u2013 sekcja retromanii, duchologii i nostalgii\u201d. Mieszka w Krakowie, pochodzi z Wi\u0119ckowic pod Tarnowem.","sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/groups\/retroduchawka"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1724","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1724"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1724\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2034,"href":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1724\/revisions\/2034"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1736"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1724"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1724"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/acrossgravity.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1724"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}